Die Welt over ‘De vergelding’: sensationeel boek
In een paginagrote recensie roemt het Duitse dagblad Die Welt van zaterdag 7 februari Die Vergeltung als een ‘sensationeel boek’ dat alle clichés over de oorlog omver trekt. De Duitse vertaling van Jan Brokkens oorlogsverhaal is op dezelfde dag bij uitgeverij Kiepenheuer&Witsch verschenen onder de titel Die Vergeltung – Rhoon 1944. Eind Dorf unter deutscher Besetzung. De uiterst lovende recensie van Dirk Schümer neemt de gehele voorpagina van het literaire supplement van Die Welt in beslag. Na een productief schrijversleven op alle continenten, schrijft Schümer, is Jan Brokken, die gerust als de Nederlandse Bruce Chatwin aangemerkt kan worden, naar het dorp waar hij opgroeide teruggekeerd om een nooit opgehelderde oorlogsmisdaad te onderzoeken. Het resultaat is in de woorden van Schümer een bloedig, absurdistisch, schokkend en pijnlijk nauwkeurig relaas. De grootste prestatie levert Jan Brokken door ‘de oorlog van binnenuit te beschrijven en de verwoestingen die ze in levens aanricht door de trekken tot ver na de oorlog.’ Schümer vindt alles verbijsterend aan deze Dokumentarroman: de tot in de kleinste details uitgezochte microhistorie, de fotorealistische beschrijvingen en de scherpe biografieën van de dorpelingen. Ook aan Duitse zijde slecht Brokken het ene na het andere cliché over de bezetting. Hij houdt de loep boven alle grote en kleine daden en beschrijft ze zo dat het verhaal de lezer pagina na pagina naar de keel grijpt. De film De vergelding kan moeiteloos gedraaid worden, aldus Schümer. Hij besluit zijn kritiek met: ‘Brokken houdt ons voor dat de oorlog pas voorbij is als de mensen alle verhalen verteld hebben. Dus nooit.’
Die Vergeltung verschijnt in een hardcover-uitgave met leeslint. Voor de even schitterende als historisch nauwkeurige vertaling tekent Helga van Beuningen, de vaste vertaler van Jan Brokkens boeken in het Duits.
