Essay over herdenken door H.M. van den Brink op uitnodiging van 4 en 5 mei Comité en De Balie
Op uitnodiging van het Amsterdamse 4 en 5 mei Comité en debatcentrum De Balie schreef H.M. van den Brink een essay over herdenken, dat op zaterdag 9 mei in enigszins verkorte vorm in NRC Handelsblad is geplaatst.
Wie alles tegelijk wil herdenken, herdenkt niets.
Zijn Duitse moeder verbood haar zonen een uniform te dragen. Zijn Nederlandse vader trok er vrijwillig één aan. Hans Maarten van den Brink leest de liefdesbrieven van zijn ouders.
“De brieven hebben meer dan een halve eeuw op zolder gelegen, in een huis dat al lang leeggehaald en verkocht is. De oudste dateren uit de oorlogsjaren, geschreven op dun en grauw papier. Er staat ‘Feldpost’ op, ze komen uit Duitsland; de latere ook uit Frankrijk, Ierland, Spanje, Zweden en, vooral, uit Nederland.
Er staan vreemde stempels op, er zitten tabakskruimels in (en in één geval een paar koffiebonen), adressen zijn twee en drie keer doorgehaald of er is een zegel opgeplakt met de mededeling dat ze voor deviezencontrole zijn geopend. Hoeveel zullen het er zijn? Driehonderd? Vierhonderd? Ik heb lang gewacht met ze te lezen, pas de quarantaine maakte een einde aan dat uitstelgedrag. De dozen waarin ze verpakt waren vielen bij het openmaken van ouderdom uit elkaar.
Het is vreemd om de liefdesbrieven van anderen te lezen en nog iets vreemder wanneer die anderen je ouders zijn. Dat wil zeggen: je ouders lang voor je geboren werd, op een leeftijd die je eigen kinderen, hun kleinkinderen, nu hebben. Ze waren tweeëntwintig en eenentwintig toen ze elkaar tegenkwamen.”
Lees verder op NRC Handelsblad.
Of bekijk de volledige versie van het essay op de website van H.M. van den Brink.
